Meta'nın Yeni Ticari Şartları ve robots.txt Tercihleriniz

Instagram’ı, Facebook’u ya da WhatsApp’ı işletmeniz için kullanıyorsanız, Meta ile aranızdaki Ticari Şartlar (Commercial Terms) 30 Ekim’de değişiyor. Yeni metin, işletmeyle ilişkili web sitelerinin otomatik araçlarla taranmasını ve bu içeriğin Meta ürünlerinde kullanılmasını da kapsıyor. Maddenin ne kadar geniş okunacağı tartışmalı. Sitenizde hangi Meta tarayıcısına izin verdiğinizi ise robots.txt dosyasıyla bugün de belirleyebilirsiniz.

Ne oldu?

Meta, ekim başında Meta Business Suite’te ve bir yardım sayfasında Ticari Şartların 30 Ekim 2026’da güncelleneceğini duyurdu. Güncellemeyle Ürün Kataloğu Şartları da Ticari Şartlara katılıyor; Meta bunun sözleşmeler arasındaki örtüşmeyi azaltacağını söylüyor.

Şartların önizlemesi ticari kullanımı geniş tanımlıyor. Reklam ya da pazarlama mesajı kullanmak, ürün satmak veya listelemek, ürün kataloğu oluşturmak ya da kullanmak, bir Sayfa yönetmek, Ads Manager veya Meta Business Suite gibi işletme araçlarını kullanmak bu tanıma giriyor. Tartışılan madde özetle şunları söylüyor:

• İşletme, Meta’ya ya da onun adına hareket eden bir kuruluşa tarayıcı, bot ve benzeri otomatik yazılımlar kullanma ve test kimlik bilgileri (test credentials) oluşturma yetkisi veriyor.
• Yetki, işletmenin ürün ve hizmetleriyle ilişkili ya da işletmenin veya kullanıcıların Meta ürünlerini kullanmasıyla erişilebilir hâle gelen alan adlarını, sayfaları ve bağlantıları kapsıyor. Bunlara erişmek, dizinlemek, önbelleğe almak, analiz etmek ve güncellemeleri periyodik olarak çekmek de dahil.
• Meta bu içeriği, Ticari Şartlar kapsamındaki ürün ve hizmetlerini sunmak, geliştirmek, iyileştirmek, araştırmak, eğitmek (train) ve bütünlüğünü korumak için kullanabiliyor.

Güncellemeden sonra ticari kullanıma devam etmek şartları kabul etmek anlamına geliyor; kabul etmeyen işletme ticari kullanımı bırakabiliyor. Metin, bir sitenin ne zaman “ilişkili” sayılacağını tanımlamıyor.

Hukukçular ne diyor, Meta ne diyor?

Nieman Lab, 15 Ekim’de yayımladığı haber için şartları üç hukukçuya inceletti. Hukukçulara göre metin, yazıldığı hâliyle, Meta’nın haber sitelerini tarayıp bu içerikle yapay zekâ ürünlerini eğitebileceğini savunmak için kullanılabilir. Hukukçular ayrıca yeni dilin, Meta’ya şartların başka engelleme talimatlarının önüne geçtiğini savunma imkânı verdiğini söylüyor. Cornell Hukuk Fakültesi’nden James Grimmelmann’a göre test kimlik bilgileri, teknik olarak sahte bir kullanıcı gibi kaydolup kayıt duvarlarını aşmaya da olanak verebilir. Hukukçulardan biri, bir mahkemenin maddeyi uygulayıp uygulamayacağının belli olmadığını, ancak yayıncıların uygulanabilir olduğunu varsayması gerektiğini söylüyor.

Meta’nın açıklaması farklı. Şirket sözcüsü Nieman Lab’e, taramayla ilgili ifadelerin daha önce farklı şartlara dağılmış olduğunu ve güncellemenin bunları tek yerde topladığını söyledi. Sözcüye göre yeni şartlar Meta’nın yayıncıları tarama biçimini değiştirmeyecek ve içerik sahipleri erişimi robots.txt ile yönetmeye devam edebilecek. Meta, test kimlik bilgilerinin ödeme duvarlarını aşıp aşmayacağı sorusunu yanıtlamadı.

İki görüş birbirini dışlamıyor. Meta bugünkü uygulamasını anlatıyor; hukukçular ise sözleşme metninin neye izin verdiği üzerinde duruyor. Bu yüzden robots.txt kurallarının sözleşme karşısında hukuken ne kadar ağırlık taşıyacağı da belirsiz. Meta’nın kendi tarayıcıları için gösterdiği yöntem ise robots.txt.

Markanız için ne anlama geliyor?

Nieman Lab konuyu yayıncılar üzerinden anlatıyor; haberin kendisi de etkilenecek tek sektörün gazetecilik olmadığını belirtiyor. Instagram’da ürün listeleyen bir ihracatçı da, Meta’da reklam veren bir marka da şartlardaki ticari kullanım tanımına giriyor.

Önce sitenizde ne olduğuna bakın: blog yazıları, sektör raporları, kılavuzlar; ücretsiz üyelikle açılan alanlar, bayi portalları, form arkasındaki belgeler. Bunlardan hangisinin yapay zekâ eğitimine açık olacağına markanız karar vermeli. robots.txt dosyanızda bu tarayıcılar için bir kural yoksa, tarayıcılar varsayılan olarak sitenin tamamını tarayabilir.

Ne değişmiyor?

Meta’nın tarayıcıları yeni değil. Meta’nın resmi tarayıcı belgesi, Meta-ExternalAgent’ın web’i temel yapay zekâ modellerini eğitmek gibi amaçlarla taradığını güncellemeden önce de yazıyordu.

robots.txt de bir erişim kilidi olarak çalışmıyor. Webflow’un yardım sayfası, dosyanın herkese açık olduğunu ve her botun kurallara uymadığını hatırlatıyor. Gizli kalması gereken içerik giriş ve yetkilendirme arkasında durmalı. Hukukçuların test kimlik bilgileri konusundaki uyarısı düşünülürse, herkesin ücretsiz kaydolabildiği alanlar bu açıdan da zayıf kalıyor.

Neler yapabilirsiniz?

Şartları okuyun

Şartlar 30 Ekim’de yürürlüğe giriyor. Önizlemeyi ekibinizle okuyun ve hukuk danışmanınızın görüşünü alın.

Meta tarayıcıları için tercihinizi robots.txt’ye yazın

Meta’nın belgesi her tarayıcıyı ayrı tanımlıyor:

• meta-externalagent: temel yapay zekâ modellerini eğitmek ya da içeriği doğrudan dizinleyerek ürünleri iyileştirmek gibi amaçlarla tarıyor.
• meta-webindexer: Meta AI arama sonuçları için tarıyor. Meta’ya göre bu tarayıcıya izin vermek, içeriğinizin Meta AI yanıtlarında kaynak gösterilip bağlantı verilmesine yardımcı oluyor.
• meta-externalads: reklam ve diğer işletme ürünleri için tarıyor.
• facebookexternalhit: Facebook, Instagram ya da Messenger’da paylaşılan bağlantının başlığını, açıklamasını ve küçük görselini çekiyor.
• meta-externalfetcher: kullanıcının isteğiyle tekil bağlantıları getiriyor; Meta’ya göre robots.txt kurallarını atlayabiliyor.

Yapay zekâ eğitimini kapatıp Meta AI aramasını ve bağlantı önizlemelerini açık tutan bir örnek:

User-agent: meta-externalagent
Disallow: /

User-agent: meta-webindexer
Allow: /

User-agent: facebookexternalhit
Allow: /

Bir tarayıcı için ayrı bir grup yazdığınızda, o tarayıcı User-agent: * grubundaki kuralları artık uygulamaz. Genel grupta kapattığınız klasörler varsa (örneğin Disallow: /admin/), aynı satırları bu gruplara da ekleyin.

facebookexternalhit’i engellerseniz bağlantı önizlemeleri bozulur. Meta’nın belgesine göre bu tarayıcı içeriği birkaç saniye içinde tarayamazsa Facebook o içeriği gösteremiyor. User-agent: * altına yazılan genel bir Disallow: / kuralı da, tarayıcının kendi grubu yoksa onu ve arama motorlarını birlikte kapatır. Meta, robots.txt değişikliklerinin etkili olmasının 24 saate kadar sürebileceğini belirtiyor.

Webflow’da ayarı yapın

Webflow’da robots.txt kuralları Site settings > SEO > Indexing bölümünden ekleniyor; kaydettikten sonra siteyi yeniden yayınlamanız gerekiyor. Webflow’a göre robots.txt eklemek için Site planı ya da ücretli Workspace planı gerekli. Aynı bölümde Content-Signal başlığı da tanımlanabiliyor, ancak Webflow bunun henüz kabul görmüş bir standart olmadığını belirtiyor. Meta’nın belgesi de tercih bildirmek için NoAI etiketleri gibi standart dışı biçimler yerine robots.txt’yi öneriyor.

Görünürlük ile korumayı birlikte düşünün

Tüm yapay zekâ tarayıcılarını kapatmak, yapay zekâ yanıtlarında görünme şansınızı da azaltabilir. Eğitim ve arama tarayıcılarını ayrı ayrı değerlendirebilirsiniz; yukarıdaki örnek bunun bir yolu. Eğitime izin vermek de bir seçenek. Karar, içeriğin sizin için değerine ve görünürlük beklentinize bağlı. Yapay zekâ aramasında görünürlüğü (AEO) Webflow MCP yazımızda, Meta’nın yapay zekâ alışveriş ajanlarını da Meta Muse yazımızda ele almıştık.

Klyne olarak önerimiz

robots.txt kararını sitenin içerik haritasıyla birlikte vermenizi öneriyoruz. Sertifikalı Webflow Partneri olarak Webflow web tasarım projelerinde robots.txt ve indeksleme ayarlarını yayın sürecinin parçası olarak ele alıyoruz; mevcut Webflow sitenizde Meta ve diğer yapay zekâ tarayıcıları için tercihlerinizi de uygulayabiliriz.

Bu yazı hukuki tavsiye değildir. Şartların kurumunuza etkisini hukuk danışmanınızla görüşün.

Sık sorulan sorular

Instagram işletme hesabımı kapatmalı mıyım?

Bu bir iş ve hukuk kararı. Nieman Lab’e göre 30 Ekim öncesinde yeni şartların dışında kalma (opt-out) seçeneği yok. Şartlar yalnızca Instagram’ı değil, Meta ürünlerinin ticari amaçla kullanımını bir bütün olarak kapsıyor. Karar vermeden önce şartları hukuk danışmanınızla değerlendirin.

robots.txt Meta’nın tarayıcılarını kesin olarak durdurur mu?

Hayır. robots.txt tarayıcılara yönelik bir talimattır ve erişimi teknik olarak engellemez. Meta’nın kendi belgesine göre meta-externalfetcher ve güvenlik ya da bütünlük kontrolü yaparken facebookexternalhit bu kuralları atlayabiliyor.

meta-externalagent’ı engellersem Meta AI’da görünmez olur muyum?

robots.txt kuralları user-agent bazında çalışır; meta-externalagent için yazdığınız kural meta-webindexer’ı kapsamaz. Meta’ya göre meta-webindexer’a izin vermek, içeriğinizin Meta AI yanıtlarında kaynak gösterilmesine yardımcı oluyor. Meta, meta-externalagent’ı içeriği doğrudan dizinleyerek ürünleri iyileştirmek için de kullandığını yazıyor, ancak bu tarayıcıyı kapatmanın hangi ürünleri etkileyeceğini açıklamıyor.

Sitenizde hangi içeriğin hangi tarayıcıya açık olduğunu birlikte gözden geçirmek isterseniz bize ulaşın.